Poznaj florę i faunę powiatu opolskiego

Cebulica dwulistna (Scilla bifolia)
Jest to gatunek byliny z rodziny szparagowatych. Występuje w Europie i Azji. W Polsce rośnie na południu kraju, jest ochroną rzadką i objętą ochroną (od 2014 roku znajduje się pod częściową ochroną gatunkową, a w latach 2001-2014 była pod ochroną ścisłą). Stanowi ozdobę wilgotnych łąk i lasów, jest też uprawiana jest w przydomowych ogródkach. Kwitnie od marca do kwietnia. Jest samopylna lub zapylana przez owady. Charakteryzuje się białawą cebulą o jajowatym kształcie, której średnica wynosi około 2 cm. Z jednej cebuli wyrasta jedna cienka i obła łodyga (o długości od 10 do 40 cm) oraz para (stąd drugi człon nazwy cebulicy) wąskich, na szczycie kapturkowatych liści znajdujących się u nasady łodygi. Na zakończeniu pędu kwiatowego znajduje się kwiatostan, składający się z małych, gwiazdkowatych i niebieskich kwiatów. Inne odmiany rośliny posiadają kwiaty o barwie białej lub różowej. 

Centuria pospolita (Centaurium erythraea)
Nazywana też centurią zwyczajną lub tysiącznikiem. Jest rośliną z rodziny goryczkowatych. Występuje na terenie Europy, Afryki i Azji, na pozostałych kontynentach introdukowana. W Polsce jest dość rzadka, objęta ochroną. W naszym kraju można ją spotkać na leśnych polanach, łąkach czy w zaroślach. Jest nie tylko rośliną ozdobną, ale także leczniczą (w celach leczniczych wykorzystuje się centurię pochodzącą z upraw). W ziołolecznictwie wykorzystuje się łodygi centurii wraz z liśćmi, które zbiera się od lipca do września i suszy w miejscach zacienionych i przewiewnych. Polska nazwa centuria wywodzi się od legendy, według której centaur Chiron wyleczył swoje rany zadane mu przez Herkulesa właśnie tą rośliną.

Czerwończyk nieparek (Lycaena dispar)
Motyl dzienny z rodziny modraszkowatych. Gatunek objęty ochroną ścisłą, znajdujący się na Czerwonej liście zwierząt ginących i zagrożonych w Polsce (wśród gatunków niższego ryzyka). Ma czerwone skrzydła z ciemnymi plamkami i obwódkami. Czułki są prążkowane. Samiec ma skrzydła z metalicznym połyskiem, obwódka skrzydeł jest cienka, a na przednim skrzydle znajduje się pojedyncza plamka. Samice tylne skrzydła mają przycienione, obwódka jest szersza, a na przednich skrzydłach znajduje się kilka plamek. Gąsienice są zielone z brunatną głową. Poczwarka jest szarobrązowa, przytwierdzona do spodu liści. Spotykany na wilgotnych łąkach, moczarach, w lasach łęgowych. Jest aktywny zwłaszcza przy ciepłej pogodzie. Występuje praktycznie w całej Polsce, szczególnie w północno-wschodniej części kraju.

Czosnek niedźwiedzi (Alliumursinum L.)
Gatunek rośliny z podrodziny czosnkowych z rodziny amarylkowatych. Rośnie dziko w runie wilgotnych lasów liściastych, często w postaci rozległych łanów. Czosnek niedźwiedzi w niczym nie przypomina znanego wszystkim czosnku pospolitego. Ma kształt liści, a sama roślina wyglądem przywodzi na myśl konwalię. Czosnek niedźwiedzi zakwita też w podobnym terminie co konwalia, ale jego białe, gwiazdkowate, drobne kwiaty zebrane są na szczycie sztywnej łodyżki (ok. 20-50 cm długości) w wiechowate, luźne, szczytowe kwiatostany, które dużo bardziej przypominają typowe kwiaty czosnku niż dzwonkowate kwiaty konwalii. Jest ceniony za smak, lecznicze właściwości i urodę. 

Szczegóły w aktualnym wydaniu Tygodnika Ziemi Opolskiej z 22 września - e-wydanie dostępne tutaj.