Trująca woda z fontann

Niebezpieczna dla zdrowia
Fontanna to obiekt tzw. małej architektury i spełnia funkcje dekoracyjne, a co jest z tym związane - nie jest przeznaczona do kąpieli i rekreacji. Fontanna działa w obiegu zamkniętym, przelewając wodę ze zbiornika dolnego do górnego. W ten sposób w fontannach krąży wciąż ta sama woda. Mimo corocznych apelów różnych instytutów, ośrodków badawczych oraz samych naukowców o nieużywanie fontann jako źródła wody pitnej oraz do celów higienicznych wciąż obserwuje się osoby chętnie korzystające z fontann miejskich jak z kąpieliska. Główny Instytut Sanitarny nie prowadzi nadzoru nad jakością wody w fontannach, dlatego też nie mamy pewności co stanu i jakości znajdującej się w nich wody. Pomimo chlorowania wody w fontannach znajdują się w niej wirusy, bakterie, grzyby, pierwotniaki oraz glony, będące potencjalnym zagrożeniem dla zdrowia. 

Co może się znajdować w fontannie?
Oprócz wspomnianych wcześniej drobnoustrojów, w fontannach miejskich znajdować się mogą zanieczyszczenia pochodzące od zwierząt domowych i miejskich (odchody ptaków, psów, kotów wychodzących i wielu innych zwierząt). Odchody zwierzęce są potencjalnym źródłem czynników chorobotwórczych, a tym samym chorób wywoływanych przez te organizmy. Oprócz zagrożenia biologicznego należy wspomnieć o znajdujących się często w fontannach kawałkach tłuczonego szkła, elementach metalowych czy kamieniach. Pod uwagę należy również wziąć zanieczyszczenia chemiczne, czyli środki chemiczne wpływające na pożądany przez nas kolor wody, który w tym przypadku najczęściej jest przezroczysty (pomijając fontanny o wodzie barwionej). 

Jakie objawy mogą wystąpić?
W związku z tym, że opisano kilkadziesiąt gatunków drobnoustrojów mogących występować w wodzie znajdującej się w fontannach, takich jak m.in. bakterie gronkowca, salmonelli, pałeczki legionelli, bakterie kałowe np. E. coli, enterokoki, objawy chorób wywoływanych przez nie mogą być różne. Do najczęściej opisywanych przez lekarzy reakcji po kontakcie z zatrutą wodą w fontannach należą: alergie (w postaci wysypki), grzybice stóp i choroby skóry, zapalenie spojówek, zapalenie uszu, ostre zapalenie płuc, schorzenia dróg oddechowych, zapalenie gardła, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, infekcje dróg moczowych i pęcherza moczowego. Często objawy mogą być niejednoznaczne, a ich rozpoznanie i późniejsze leczenie bardzo trudne.

Lepiej zapobiegać niż leczyć
W najbardziej upalne dni, kiedy temperatura na zewnątrz wynosi około 30 stopni lub więcej, należy unikać nagrzanych miejsc takich jak płyta rynku, a w godzinach od 10.00 do 16.00 lepiej pozostać w cieniu lub w chłodnych pomieszczeniach niż przebywać na słońcu. Lepszym rozwiązaniem dla naszego zdrowia niż chłodzenie się wodą z fontann będzie korzystanie z tzw. kurtyn wodnych, które często są stawiane w miastach z wykorzystaniem wody wodociągowej. Jeżeli chcemy korzystać z kąpieli na zewnątrz, najlepszym rozwiązaniem będzie basen miejski lub specjalnie wydzielone kąpieliska, w których woda jest regularnie badana. Pamiętajmy również, że kąpiel w fontannie publicznej może nas słono kosztować – za złamanie zakazu kąpieli w fontannie grozi nam mandat w wysokości 500 złotych. 

Ptaki piją wodę z fontanny
Podczas upałów zwierzętom miejskim trudno o źródło wody do zaspokojenia podstawowych potrzeb fizjologicznych. Zwierzęta takie jak ptaki oprócz używania wody do picia, używają wodę do kąpieli. Zdesperowane zwierzęta (często gołębie) wybierają jedyne źródło wody na nagrzanej płycie rynku, jakim jest fontanna. Warto więc przygotować różnego rodzaju poidełka dla ptaków i owadów, tak aby zminimalizować ryzyko zatrucia się zwierząt wodą z fontanny. Do pojenia ptaków można wykorzystać miskę o niewielkiej głębokości lub specjalnie dostosowane do tego celu gotowe poidełka. Dodatkowym atutem takich poidełek są często walory estetyczne, które mogą wzbogacić przestrzeń publiczną i nasze ogrody. Poidełka dla ptaków warto ustawić w bezpiecznym i stabilnym miejscu, tak aby zminimalizować ryzyko polowania naszych kotów na miejskie czy dzikie ptaki. W ogrodach i parkach warto rozstawiać również małe poidełka dla jeży czy innych małych zwierząt. Do tego celu wystarczą małe naczynka ustawione w kameralnych miejscach, na przykład w kącie ogrodu. Z takich poidełek skorzystają nie tylko jeże, ale również inne niewielkich rozmiarów zwierzęta, na przykład gryzonie. Aby przygotować poidełka dla owadów takich jak pszczoły, do płytkiego naczynia należy wsypać mnóstwo różnej wielkości kamyczków i zalać je niewielką ilością wody. Dzięki obecności kamyczków owad nie utopi się, korzystając z naszego poidełka. Warto pamiętać o tym, że wodę w poidełkach należy regularnie wymieniać, tak aby poidełko nie stało się źródłem chorób.